Świadczenia zdrowotne w Holandii

Holandia ma rozbudowany system ubezpieczeń społecznych, zapewniający wsparcie w trudnych okolicznościach. Zawsze jednak dąży się do jak najszybszego powrotu danej osoby do pracy.
Uprawnienia do świadczeń społecznych, w postaci zasiłków i dodatków, nabywa się pod warunkiem opłacania składek, a ich rodzaj i zakres zależą także od sposobu i okresu pracy w Unii Europejskiej.
Jeśli jesteś zatrudniony w Holandii, holenderski pracodawca ma obowiązek odprowadzania należnych składek na ubezpieczenia społeczne. Jeżeli prowadzisz działalność jako firma jednoosobowa (tzw. ZZP), opłacasz tylko obowiązkowe składki na ubezpieczenie emerytalne, świadczenia rodzinne i rentę rodzinną. We własnym zakresie możesz ubezpieczyć się dodatkowo na wypadek choroby i niezdolności do pracy. Osoby samozatrudnione nie są ubezpieczone na wypadek bezrobocia.
Jeśli pracujesz w Holandii jako pracownik oddelegowany lub polska firma jednoosobowa, wykonując pracę na rzecz pracodawcy lub agencji pracy tymczasowej z siedzibą w Polsce, możesz pozostać w polskim systemie ubezpieczeń społecznych. W tym celu trzeba w swoim oddziale ZUS w Polsce uzyskać poświadczenie formularza E 101.
Choroba
W razie choroby holenderski pracodawca wypłaca pracownikowi wynagrodzenie chorobowe (ziekengeld) przez okres maksymalnie dwóch lat. Wynosi ono minimalnie 70% a maksymalnie 100% wynagrodzenia. Pracownik ma obowiązek dołożyć wszelkich starań w celu jak najszybszego powrotu do pracy, a pracodawca musi podjąć odpowiednie działania, aby to ułatwić. Może też powierzyć to wyspecjalizowanej instytucji (takiej jak służba bhp i medycyny pracy – Arbodienst).
Jeśli umowa o pracę kończy się w okresie choroby lub praca była wykonywana za pośrednictwem holenderskiej agencji pracy tymczasowej, można otrzymać zasiłek chorobowy z Zakładu Ubezpieczeń Pracowniczych (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen, w skrócie UWV).
W przypadku gdy pracownik zachoruje podczas pobytu w Polsce, a jest zatrudniony przez holenderskiego pracodawcę, powinien podjąć w Polsce następujące działania:
1) zgłosić się do lekarza w celu uzyskania zwolnienia lekarskiego,
2) w ciągu 3 dni zgłosić się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z wystawionym zwolnieniem.

ZUS weryfikuje wiarygodność zwolnienia, następnie przekazuje do UWV (swojego odpowiednika w Holandii) formularz E 115. Formularz ten jest podstawą uzyskania świadczeń pieniężnych (zasiłek chorobowy, wynagrodzenia chorobowe).
Aby móc pozostać w Polsce przez okres choroby, konieczna jest zgoda służby bhp i medycyny pracy pracodawcy lub UWV. Lekarz oceni, czy nie opóźni to powrotu do zdrowia.
Niezdolność do pracy
Jeśli choroba trwa dłużej niż dwa lata i niezdolność do pracy wynosi co najmniej 35%, można ubiegać się w UWV o rentę z tytułu niezdolności do pracy (WIA-uitkering). Formularz wniosku o przyznanie renty WIA otrzymasz pocztą z UWV. Lekarz (w Polsce lub w Holandii, zależnie od Twojego aktualnego miejsca pobytu) oceni, jakie prace nadal możesz wykonywać. Na podstawie tego orzeczenia UWV określi stopień niezdolności do pracy. Jeśli niezdolność do pracy jest mniejsza niż 35%, w niektórych sytuacjach można otrzymać zasiłek dla bezrobotnych (patrz tekst poniżej).
W przypadku pobierania równocześnie renty z tytułu niezdolności do pracy w Polsce holenderskie świadczenie będzie pomniejszone o tę kwotę.